Kısaca
Bazı fiiller nesneyi Akkusativ'de değil, Dativ'de (-e hâli) ister. Dativ'deki nesne çoğunlukla kişidir: Ich helfe dir. (Sana yardım ediyorum.) gefallen, schmecken ve gehören'de ise şey öznedir, kişi Dativ'de durur.
Kalıp
Ich helfe meiner Mutter in der Küche.
Mutfakta anneme yardım ediyorum.
Tablolar
| Verb | Beispiel |
|---|---|
| helfen | Ich helfe meiner Mutter. |
| danken | Ich danke Ihnen. |
| antworten | Bitte antworte mir schnell. |
| gratulieren | Wir gratulieren dir zum Geburtstag. |
| zuhören | Hör mir bitte zu! |
| glauben | Ich glaube dir kein Wort. |
| vertrauen | Ich vertraue meinem Arzt. |
Burada eylemi yapan kişi öznedir; diğer kişi Dativ'de durur.
| Verb | Beispiel |
|---|---|
| gefallen | Der Film gefällt mir. |
| schmecken | Die Suppe schmeckt mir nicht. |
| gehören | Das Handy gehört mir. |
| passen | Die Hose passt dir gut. |
| stehen | Die Farbe steht Ihnen gut. |
| fehlen | Du fehlst mir. |
| wehtun | Der Kopf tut mir weh. |
Fiil şeye göre çekilir: Die Schuhe gefallen mir (çoğul).
Ne zaman kullanılır?
- 1
Beğeni bildirmek: gefallen, schmecken
gefallen gördüğün ya da yaşadığın şeyler için, schmecken yiyecek ve içecek içindir.
Das gefällt mir.
Bu hoşuma gidiyor.
Das schmeckt mir nicht.
Bunun tadını beğenmiyorum.
Wie gefällt dir Berlin?
Berlin'i nasıl buluyorsun?
- 2
Sahiplik: gehören
wem? (kimin / kime?) diye sorulur.
Wem gehört die Jacke? – Sie gehört meiner Schwester.
Bu ceket kimin? – Kız kardeşimin.
- 3
gratulieren, zuhören, wehtun
zuhören ve wehtun ayrılabilen fiillerdir: ön ek sona gider.
Ich gratuliere dir!
Tebrik ederim!
Hör mir zu!
Beni dinle!
Der Kopf tut mir weh.
Başım ağrıyor.
- 4
Kalıplar: es geht, mir ist …
Birinin nasıl hissettiği de Dativ ile söylenir.
Wie geht es Ihnen? – Mir geht es gut.
Nasılsınız? – İyiyim.
Mir ist kalt.
Üşüyorum.
Bilmekte fayda var
- Dikkat: fragen, anrufen, besuchen ve kennen Akkusativ ister: Ich frage dich. Ich rufe dich an.
- gefallen ile mögen neredeyse aynı anlama gelir ama yapı ters döner: Der Film gefällt mir. = Ich mag den Film.
- danken'e sebep için für + Akkusativ eklenebilir: Ich danke dir für die Hilfe.
Sık yapılan hatalar
YanlışIch helfe dich.
DoğruIch helfe dir.
helfen her zaman Dativ ister.
YanlışDer Film gefällt mich.
DoğruDer Film gefällt mir.
gefallen Dativ ister; beğenilen şey öznedir.
YanlışIch danke Sie.
DoğruIch danke Ihnen.
danken Dativ ister: Ihnen.
YanlışDie Schuhe gefällt mir.
DoğruDie Schuhe gefallen mir.
Özne ayakkabılardır (çoğul), fiil de çoğul olur.
YanlışKann ich dir etwas fragen?
DoğruKann ich dich etwas fragen?
fragen Dativ değil, Akkusativ ister.
Türkçe konuşanlar için
- „Filmi beğendim“: Türkçede film nesnedir; Almanca'da film özne, kişi Dativ'dir: Der Film gefällt mir. (Aynı anlam Akkusativ ile: Ich mag den Film.)
- „Birine yardım etmek, teşekkür etmek“ Türkçede de -e hâliyle kurulur (anneme yardım ediyorum): helfen ve danken'de Türkçe mantık doğru çalışır.
- Ama „sana soruyorum, seni arıyorum“ farklıdır: fragen ve anrufen Akkusativ ister: Ich frage dich. Ich rufe dich an.
Sınav ipucu
Bu fiiller Goethe, telc, ÖSD ve DTZ'nin tüm metinlerinde geçer: Können Sie mir helfen?, Das gefällt mir. Yazma görevlerinde helfen, danken, gefallen, gehören ve antworten'den sonraki her zamiri kontrol et. telc ve ÖSD'nin Sprachbausteine bölümünde bu fiillerden birinin yanındaki zamir boşluğuna mir, dir, ihm, ihr, uns, euch, ihnen ya da Ihnen gelir.
Alıştırma
Kolaydan zora 24 alıştırma. Her cevabın nedeni yazıyor.
Doğru kelimeyi seç
Kannst du helfen?(ich)
Sorular
Hangi fiiller Dativ ister?
A2'de en sık olanlar: helfen, danken, antworten, gratulieren, zuhören, glauben, gehören, gefallen, schmecken, passen, fehlen, wehtun. mir ile birlikte liste olarak ezberle: hilft mir, gefällt mir.
gefallen ve schmecken nasıl kullanılır?
Şey öznedir, kişi Dativ'dedir: Die Pizza schmeckt mir. Die Stadt gefällt uns. Şey çoğulsa fiil de çoğul olur: Die Bilder gefallen mir.
