Kısaca
Geçmişte Passiv iki şekilde kurulur. Präteritum: wurde + Partizip II (yazı, haber, tarih). Perfekt: ist + Partizip II + worden (konuşma). Dikkat: Passiv'de geworden değil, worden kullanılır.
Kalıp
Mein Auto ist gestern repariert worden.
Arabam dün tamir edildi.
Tablolar
| Zeit | Form | Beispiel |
|---|---|---|
| Präsens | wird + Partizip II | Das Haus wird gebaut. |
| Präteritum | wurde + Partizip II | Das Haus wurde 1990 gebaut. |
| Perfekt | ist + Partizip II + worden | Das Haus ist 1990 gebaut worden. |
| Plusquamperfekt | war + Partizip II + worden | Das Haus war schon gebaut worden. |
| Nebensatz (Perfekt) | … Partizip II + worden ist | …, weil das Haus gebaut worden ist. |
Perfekt'te yardımcı fiil her zaman sein'dir, çünkü werden Perfekt'i sein ile kurar.
| Person | Präteritum | Beispiel |
|---|---|---|
| ich | wurde | Ich wurde operiert. |
| du | wurdest | Du wurdest eingeladen. |
| er/sie/es | wurde | Er wurde gefragt. |
| wir | wurden | Wir wurden informiert. |
| ihr | wurdet | Ihr wurdet abgeholt. |
| sie/Sie | wurden | Sie wurden gewarnt. |
Ne zaman kullanılır?
- 1
Yazı, haber, tarih: Präteritum
Die Brücke wurde 1990 eröffnet.
Köprü 1990'da açıldı.
Der Dieb wurde am Bahnhof festgenommen.
Hırsız istasyonda yakalandı.
- 2
Konuşma: Perfekt
Mein Auto ist gestern repariert worden.
Arabam dün tamir edildi.
Bei uns ist eingebrochen worden!
Evimize hırsız girmiş!
- 3
worden ≠ geworden
Tam fiil werden ('olmak'): geworden. Passiv'deki werden: worden.
Er ist Arzt geworden.
Doktor oldu.
Er ist gestern operiert worden.
Dün ameliyat edildi.
Bilmekte fayda var
- war + Partizip II (worden olmadan) başka bir yapıdır: bir durumu anlatır (Das Haus war gebaut = ev bitmiş durumdaydı). Bkz. Kart 48.
- İşi yapanla: Das Bild wurde von Picasso gemalt. von + Dativ her zamanda kullanılır.
Sık yapılan hatalar
YanlışDas Haus ist gebaut geworden.
DoğruDas Haus ist gebaut worden.
Passiv'de werden'in Partizip'i worden'dır.
YanlışDas Haus hat gebaut worden.
DoğruDas Haus ist gebaut worden.
Passiv Perfekt her zaman sein ile kurulur.
YanlışDie Tür wird gestern geöffnet.
DoğruDie Tür wurde gestern geöffnet.
gestern geçmiştir: Präteritum veya Perfekt gerekir.
Yanlış…, weil das Auto ist repariert worden.
Doğru…, weil das Auto repariert worden ist.
Yan cümlede ist en sona gider.
Türkçe konuşanlar için
- Türkçe -ildi / -ilmiş tek bir ektir; Almanca'da Präteritum'da iki parça (wurde + Partizip II), Perfekt'te üç parça vardır (ist + Partizip II + worden).
- Konuşmada Perfekt Passiv uzun gelir ama doğaldır; resmî yazı ve haber metninde wurde tercih edilir.
- „Doktor oldu“ = Arzt geworden; „ameliyat edildi“ = operiert worden. Türkçede ikisi de „ol-“ ile kurulabildiği için karıştırma.
Sınav ipucu
Okuma (Goethe, telc, ÖSD, DTZ): Haber ve tarih metinlerinde sürekli wurde + Partizip vardır (wurde gegründet, wurde eröffnet). Yazma: Şikâyet mektubunda Die Ware wurde nicht geliefert ve ist nicht geliefert worden ikisi de doğrudur. telc ve ÖSD Sprachbausteine'de worden / geworden tuzağına dikkat.
Alıştırma
Kolaydan zora 24 alıştırma. Her cevabın nedeni yazıyor.
Doğru kelimeyi seç
Das Museum 1890 gebaut.
Sorular
Passiv'de geçmiş zaman nasıl kurulur?
Präteritum: wurde + Partizip II (Das Haus wurde gebaut). Perfekt: ist + Partizip II + worden (Das Haus ist gebaut worden).
ist gebaut worden mi, geworden mı?
worden. geworden yalnızca tam fiil werden içindir: Er ist Lehrer geworden.
